Có một nghịch lý phổ biến trong thiết kế cafe coworking: chủ đầu tư dành hàng tuần chọn màu sơn tường, hàng tháng tìm kiếm bộ bàn ghế ưng ý nhưng lại không quan tâm đến hệ thống ánh sáng. Kết quả là những sai lầm về ánh sáng thường chỉ lộ ra sau khi quán đã đi vào vận hành. Lúc đó, sửa không đơn giản, chi phí khắc phục thường gấp 3-5 lần chi phí làm đúng ngay từ đầu. Bài viết này sẽ tập trung vào những điều cụ thể, thực tế, dễ bỏ sót khi thiết kế ánh sáng trong quán cafe coworking. Hãy xem ngay!
Đây là vấn đề quy trình nhưng hậu quả của nó là vấn đề ánh sáng. Trong phần lớn các dự án cafe quy mô vừa và nhỏ tại Việt Nam, đơn vị thiết kế nội thất vẽ bản phối cảnh 3D rồi bàn giao cho đội thi công điện, nước. Hai bên làm việc độc lập, ít giao tiếp với nhau. Kết quả: đèn được lắp đúng theo bản vẽ điện, nhưng không khớp với bố cục nội thất thực tế.
Điều cần chú ý: Bản vẽ điện đặc biệt là sơ đồ bố trí đèn phải được xác nhận bởi đơn vị thiết kế nội thất trước khi thi công. Mỗi điểm đèn cần được đối chiếu với vị trí bàn, ghế, quầy bar trong bản vẽ nội thất. Nếu hai bên không ngồi lại với nhau một lần trước khi đục tường, rủi ro sai lệch là rất cao.

Mặt bằng cafe thực tế hiếm khi là hình chữ nhật hoàn hảo. Hầu hết đều có cột nhà, xà dầm, bậc cấp, vách ngăn là những yếu tố tạo ra vùng khuất ánh sáng mà bản vẽ 2D không thể hiện rõ. Một cột nhà 30x30cm tưởng không đáng kể, nhưng nếu đặt ở vị trí không đúng, nó có thể chắn ánh sáng từ downlight phía trên xuống, tạo ra vùng tối ngay tại mặt bàn làm việc.
Điều cần chú ý: Trước khi chốt sơ đồ đèn, cần đi thực tế mặt bằng và đánh dấu tất cả các vị trí có thể tạo bóng đổ: cột, dầm, cạnh vách ngăn, mép trần thạch cao thấp hơn. Với mỗi vị trí đó, cần bổ sung nguồn sáng phụ hoặc điều chỉnh vị trí đèn chính để xử lý triệt để trước khi thi công. Với không gian có nhiều cột, giải pháp track lighting (đèn ray) linh hoạt hơn đèn downlight cố định vì có thể điều chỉnh góc chiếu sau khi lắp xong mà không cần đục tường.
.jpg)
Phần lớn bản vẽ thiết kế ánh sáng chỉ tính đến đèn nhân tạo. Nhưng cafe coworking hoạt động từ sáng sớm đến tối khuya nghĩa là hệ thống ánh sáng phải hoạt động tốt trong tất cả các điều kiện ánh sáng tự nhiên, từ 6h sáng đến 10h đêm.
Điều cần chú ý: Khi thiết kế, cần xác định hướng của mặt bằng (Đông, Tây, Nam, Bắc) và mô phỏng đường di chuyển của ánh nắng trong ngày. Từ đó quyết định giải pháp cho từng khu vực.
.jpg)
Đây là điều ít ai nhắc đến nhưng ảnh hưởng rất lớn: màu sắc bề mặt phản chiếu quyết định chất lượng ánh sáng thực tế trong không gian, không chỉ là công suất hay nhiệt độ màu của bóng đèn.
Nếu tường sơn màu đậm (xanh navy, đen, nâu đất sậm), ánh sáng từ đèn bị hấp thụ nhiều, độ rọi thực tế tại mặt bàn có thể giảm 30-40% so với tính toán lý thuyết. Ngược lại, tường trắng hoặc màu nhạt phản chiếu ánh sáng tốt hơn, giúp không gian sáng hơn với cùng lượng đèn.
Điều cần chú ý: Khi thiết kế ánh sáng cho không gian màu tối, cần nhân hệ số bù sáng lên 1.3-1.5 lần so với tính toán tiêu chuẩn. Hoặc, thay vì tăng số lượng đèn trần, hãy kết hợp với đèn cục bộ (task light) tại từng vị trí làm việc sẽ hiệu quả hơn và tiết kiệm điện hơn việc tăng công suất đèn tổng.
.jpg)
Thiết kế ánh sáng quán cafe coworking không chỉ phục vụ trải nghiệm bên trong, nó còn là công cụ marketing thụ động 24/7. Nhiều quán thiết kế ánh sáng bên trong rất tốt nhưng từ ngoài nhìn vào lại tối om không tạo được cảm giác hấp dẫn, không kéo được khách đi đường tạt vào.
Ngược lại, những quán cafe coworking giữ được lượng khách tốt thường có một đặc điểm chung: nhìn từ ngoài vào luôn thấy ánh sáng ấm áp, có chiều sâu, có người ngồi làm việc trông thoải mái.
Điều cần chú ý: Thiết kế ánh sáng mặt tiền bao gồm ánh sáng hắt từ bên trong ra ngoài qua cửa kính phải được tính từ đầu.
.jpg)
Đây là điểm kỹ thuật hay bị bỏ qua hoàn toàn trong giai đoạn thiết kế, nhưng ảnh hưởng trực tiếp đến chi phí vận hành. Đèn phát nhiệt kể cả đèn LED. Trong không gian kín có điều hòa, nhiệt từ hệ thống đèn là một phần tải nhiệt mà điều hòa phải xử lý. Nếu đèn bố trí quá dày, công suất tổng quá lớn, điều hòa phải hoạt động với tải cao hơn tiêu thụ điện nhiều hơn và mau hư hơn.
Điều cần chú ý: Khi lên công suất điều hòa, cần cộng tải nhiệt từ hệ thống đèn vào tổng tải nhiệt phòng. Quy tắc đơn giản: mỗi 1kW công suất đèn phát ra khoảng 860 kcal/h nhiệt, tương đương với khoảng 1,000 BTU cần bổ sung vào công suất điều hòa. Đây là thông tin cần trao đổi trực tiếp với đơn vị thi công điện lạnh ngay từ giai đoạn thiết kế.
.jpg)
Trong thời đại mạng xã hội, khách cafe coworking chụp ảnh là hành vi tự nhiên và thường xuyên. Một tấm ảnh đẹp đăng lên Instagram hay TikTok từ quán của bạn là marketing miễn phí. Một tấm ảnh tối, màu sắc lệch, da người trông xỉn màu là marketing ngược. Ánh sáng ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng ảnh chụp bằng điện thoại, thiết bị mà 95% khách dùng để chụp.
Một quán cafe coworking được thiết kế phân vùng tốt sẽ có sự chuyển tiếp ánh sáng mượt mà giữa khu vực làm việc sáng hơn và khu ngồi chill tối hơn không phải sự thay đổi đột ngột như bước từ phòng sáng sang phòng tối.
.jpg)
Sự chuyển tiếp ánh sáng đột ngột gây khó chịu cho mắt mỗi lần khách di chuyển giữa các vùng và trong một ca làm việc dài, khách có thể di chuyển vài chục lần để lấy đồ uống, đi toilet, đổi chỗ. Mỗi lần di chuyển qua vùng chuyển tiếp kém là một lần mắt phải điều tiết lại.
Đây là điểm chú ý mà hầu như không ai nghĩ đến trong giai đoạn thiết kế nhưng lại ảnh hưởng đến chất lượng ánh sáng sau 6-12 tháng vận hành. Đèn LED suy giảm quang thông theo thời gian. Sau 6.000-8.000 giờ sử dụng (khoảng 1-1.5 năm với quán hoạt động 12-16 tiếng/ngày), độ sáng của đèn có thể giảm 15-25% so với ban đầu. Nếu ban đầu đã tính sát mức tối thiểu, sau một năm quán sẽ tối hơn mức cần thiết mà không ai để ý nguyên nhân.
Ngoài ra, đèn âm trần trong không gian cafe tích tụ bụi và dầu mỡ rất nhanh đặc biệt các vị trí gần quầy bar. Bụi bám làm giảm hiệu suất chiếu sáng.
Ánh sáng không phải hạng mục trang trí đó là hạ tầng vận hành của quán cafe coworking. Điều quan trọng nhất rút ra: ánh sáng cần được thiết kế từ giai đoạn đầu, không phải bổ sung vào cuối. Một bản vẽ ánh sáng chi tiết, được đối chiếu với bản vẽ nội thất và được xem xét trong điều kiện thực tế của mặt bằng đó là khoản đầu tư nhỏ tránh được những chi phí khắc phục rất lớn về sau. Hy vọng bài viết này đã đem đến cho bạn những kinh nghiệm hữu ích khi thiết kế ánh sáng trong quán cafe coworking.
Tại KenDesign, chúng tôi không chỉ tạo ra những không gian đẹp mắt mà còn phản ánh cá tính và phong cách riêng của bạn. Hãy để chúng tôi hiện thực hóa tầm nhìn của bạn với các giải pháp thiết kế - thi công nội thất riêng biệt. Hãy liên hệ với chúng tôi ngay hôm nay qua:
Fanpage: KenDesign để được tư vấn MIỄN PHÍ!
>> Xem thêm: